Farzandingizga "MUMKIN EMAS" ni to'g'ri yo'l bilan o'rgating

Har bir inson o‘z hayotida kerak va kerak emas narsalarni o‘ziga kashf qilish borasida o‘zini kimligini shakllantiradi. Ota-onaning farzand tarbiyasida "MUMKIN EMAS"ni o‘rgatishi eng mushkul vazifalardan biridir.

 "Necha marta aytdim, baribir qulog‘ingga kirmaydi-ya!", "O‘zi aqling bormi, nega qilma degan ishni qilaverasan?! Ataylab qilasanmi, sen bola!" kabi urushish va adabini berishlar ota-onani ham, tarbiya olayotgan bolani ham ruxiy charchatadi.

Mumkin emas, hayot uchun xavfli hamda qonun doirasini o‘rgatish ota-ona uchun mas’uliyat va javobgarlik vazifasidir. Farzand ulg‘ayganida to‘g‘ri yo‘l tanlashi, qonunni bilishi sizning bugungi tarbiyadagi "MUMKIN EMAS"ni to‘g‘ri aytishingizga bog‘liq. To‘g‘ri tarbiyalangan farzand kerak joyda hech ikkilanmay "YO‘Q" deyishni bilgani uchun ham xarakterida qat’iyatlilik shakllanadi.

1. Xayotiga xavf soluvchi vaziyatlarni urgatishda "Mumkin emas" deyish.

2. Sog‘ligiga xavfli holatlarni o‘rgatishda "Mumkin emas" deyish.

3. Qonunni, ijtimoiy talablarni o‘rgatish jarayonida "Mumkin emas" deyish.

Qoidalar:

1. Cheklovingiz har doim asoslangan bo‘lishi shart. Farzand nima uchun mumkin emasligini aqlan tushinishi lozim. "Gugurtni o‘ynama!" deyish o‘rniga gugurtni o‘ynash olovning xavfini yani yong‘in xavfini tug‘dirishini tushuntirib bering. Bola nima uchun mumkin emasligini bilishi shart.

2. Qo‘rqitish bilan "Mumkin emas!" deyish bolani qo‘rqoqlikka tarbiyalashi tayin, ammo bu mumkin emas cheklovga rioya qildi degani emas. Agar yana shu ishni qilsang men qo‘lingni kesaman!

"Agar yana takrorlasang kulog‘ingni kesaman!" kabi jaroxatlash tazyig‘ini gapirmang, bu farzandingizni xavfsirashga, qo‘rqishga tarbiyalashingizdir.

3. Bolangizni o’zini xurmat qilishga urgatishingiz lozim. Farzandingizga baqirib, noloyiq suzlarni ishlatib, uning oriyatini va xurmatini toptab uni "Sen xech kim emassan!" deyishingiz ham bolangizni bexurmatlikka chidashga urgatadi xolos. Farzandingiz xayotda o’z xurmatini va obrusini topsin desangiz xozirdanoq bolangizni xurmat qiling.

 4. Oynadan boshini chiqarib pastga osilish yiqilib jaroxatlanishga sabab bo‘lishini baqirib, urib-so‘kib tushuntirib bo‘lmaydi. Farzandingizga ko‘rgazma sifatida qo‘g‘irchoqni oynadan tushib ketganini va pastga tushib uni olganingizda chilparchin bo‘lganini ko‘rsatib bering.

5. Siz cheklov qo‘yayotgan vaziyat haqiqatdan ham asosli va o‘rinli bo‘lishi kerak. Chunki bola dunyoga qiziqib uni o‘rganishi lozim. Suvni kechishi, mushukni silashi, dazmol qilib turishi tagida kattalarga taqlid qilish va yangiliklarni o‘rganib miya rivojlanishi jarayoni yotadi.

- Kiyimi iflos bo‘lgani uchungina cheklov qo‘yayotganingiz bolaning miyasini rivojlanishidan to‘xtatishingiz bilan barobardir. Faqatgina hayotiga, sog‘lig‘iga va qonun buzilishiga xavf tug‘ilganida cheklov qo‘ying va nima uchun cheklayotganingizni tushuntiring.

6. Farzandingizga qo‘ygan cheklovingizga o‘zingiz xam rioya qiling. Farzandingizga pichoqning o‘tkirligini aytib, "Mumkin emas" cheklovini qo‘yib, o‘zingiz pichoqning uchi bilan tarvuzni olib eyishingizni bola tushunmaydi.

-Yo‘ldan o‘tish xavfliligini tushuntirib, o‘zingiz yo‘ldan o‘tayotganingizda telefonda gaplashmang. Ko‘p televizor ko‘rma deb, o‘zingiz televizordagi serial ichida yashamang. Gugurt o‘ynash xavfliligini aytib, o‘zingiz gugurtni hamma joyga qo‘ymang. Issiq ovqatdan kuyib qolish mumkinligini aytib, dasturxonga qaynoq ovqatni bolangizga bermang.

"MUMKIN EMAS":

1. Bolani aldash.

2. Bolani qo‘rqitish.

3. Bolani uyaltirish.

4. Bolani bexurmat qilish.

5. Bolaga yolg‘on gapirish.

6. Bolaga laqab qo‘yish.

7. Bolani kaltaklash.

8. Bolani kamsitish.

 

Telegramdagi @ayol_Logikasi guruhidan olindi.

Izoh qoldiring